ഡൽഹി വോട്ടർപട്ടിക പ്രതിഷേധം: ജന്തർ മന്തറിൽ CJP നേതാക്കൾ വീണ്ടും കസ്റ്റഡിയിൽ

ചുരുക്കം: വോട്ടർപട്ടികയുടെ പ്രത്യേക തീവ്ര പരിഷ്കരണവുമായി (SIR) ബന്ധപ്പെട്ട് മുഖ്യ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് കമ്മീഷണർ ഗ്യാനേഷ് കുമാർ രാജിവയ്ക്കണമെന്ന് ആവശ്യപ്പെട്ട് യുവജന പ്രസ്ഥാനം നടത്താനിരുന്ന പ്രതിഷേധം ഡൽഹി പൊലീസ് ഒക്ടോബർ 10-ന് തടഞ്ഞു. ആയിരക്കണക്കിന് ആളുകളെ തടഞ്ഞുവച്ചതായി Reuters-ും AP-യും റിപ്പോർട്ട് ചെയ്തു.

• ജന്തർ മന്തറിലായിരുന്നു പ്രതിഷേധം നടത്താൻ പദ്ധതിയിട്ടിരുന്നത്.
• അനുമതിക്കുള്ള അപേക്ഷ വൈകിയാണ് ലഭിച്ചതെന്നും അതിനാൽ അനുമതി നൽകിയില്ലെന്നും പൊലീസ് പറഞ്ഞതായി AP റിപ്പോർട്ട് ചെയ്തു.
• ഡൽഹിയിൽ 2,000-ത്തിലധികം പേരെ തടഞ്ഞുവച്ചതായി ആഭ്യന്തര മന്ത്രാലയത്തിലെ ഒരു ഉദ്യോഗസ്ഥനെ ഉദ്ധരിച്ച് Reuters റിപ്പോർട്ട് ചെയ്തു.
• കേന്ദ്ര വ്യാപാരമേഖലയിൽ മൊബൈൽ ഇന്റർനെറ്റ് നിയന്ത്രിച്ചു; നിരവധി മെട്രോ സ്റ്റേഷനുകൾ, വിപണികൾ, റോഡുകൾ എന്നിവിടങ്ങളിലേക്കുള്ള പ്രവേശനം തടസ്സപ്പെട്ടു.

Campaign for Judicial Accountability and Reforms-ന്റെ അഭിജീത് ദിപ്കെ, സൗരവ് ദാസ്, അശുതോഷ് റങ്ക എന്നിവരെ ഡൽഹിയിലെത്തിയപ്പോൾ തടഞ്ഞുവച്ചതായി ഇരു വാർത്താ ഏജൻസികളും റിപ്പോർട്ട് ചെയ്തു.

വോട്ടർമാരുടെ പേരുകൾ തെറ്റായ രീതിയിൽ നീക്കപ്പെടുന്നുവെന്നാണ് പ്രതിഷേധക്കാരുടെയും പ്രതിപക്ഷത്തിന്റെയും ആരോപണം. തിരഞ്ഞെടുപ്പ് കമ്മീഷനും കേന്ദ്ര സർക്കാരും ആരോപണം നിഷേധിച്ചു. കരട് പട്ടികയിൽ നിന്ന് തെറ്റായി ഒഴിവായ അർഹരായവർക്ക് വീണ്ടും പേര് ചേർക്കാമെന്ന് തിരഞ്ഞെടുപ്പ് കമ്മീഷൻ വ്യക്തമാക്കിയിട്ടുണ്ട്.

പുതിയ വിവരം — ഒക്ടോബർ 10 രാത്രി

ഡൽഹി മെട്രോ സ്റ്റേഷനുകൾ അടച്ചതും ട്രെയിൻ സർവീസുകൾ റദ്ദാക്കിയതും സുപ്രീം കോടതിയുടെ ഒക്ടോബർ 9-ലെ ഉത്തരവ് ലംഘിച്ചുവെന്ന് ആരോപിക്കുന്ന കോടതിയലക്ഷ്യ ഹർജി ഒക്ടോബർ 11 ഞായറാഴ്ച പ്രത്യേക സിറ്റിംഗിൽ പരിഗണിക്കും. ജസ്റ്റിസുമാരായ ജോയ്മാല്യ ബാഗ്ചി, വി. മോഹന എന്നിവർ അടങ്ങിയ ബെഞ്ച് ഇരിക്കുമെന്ന് സുപ്രീം കോടതിയുടെ ഔദ്യോഗിക കോസ് ലിസ്റ്റ് വ്യക്തമാക്കുന്നു.

ഇവ ഹർജിക്കാരന്റെ ആരോപണങ്ങളാണ്. ഹർജിയിൽ കോടതി ഇതുവരെ വിധി പറഞ്ഞിട്ടില്ല.

കൂടുതൽ അപ്ഡേറ്റ് — ഡൽഹി കോടതി

പ്രതിഷേധത്തിന് മുമ്പ് പൊലീസ് തന്നെ നിയമവിരുദ്ധമായി തടഞ്ഞുവെന്നാരോപിച്ച് FIR രജിസ്റ്റർ ചെയ്യണമെന്ന് ആവശ്യപ്പെട്ട CJP നിയമകാര്യ വിഭാഗം മേധാവി രത്ന സിംഗിന്റെ ഹർജി ഡൽഹി കോടതി ഒക്ടോബർ 10-ന് തള്ളി. ആരോപണം ഉന്നയിച്ച പ്രത്യേക പൊലീസ് ഉദ്യോഗസ്ഥനെ തിരിച്ചറിയുന്നതുൾപ്പെടെയുള്ള ആവശ്യമായ വിവരങ്ങൾ ഹർജിയിൽ ഇല്ലെന്ന് കോടതി പറഞ്ഞതായി LiveLaw-വും The Times of Indiaയും റിപ്പോർട്ട് ചെയ്തു.

ഒക്ടോബർ 11 രാവിലെ അപ്ഡേറ്റ് — നേതാക്കൾക്ക് മോചനം

CJP നേതാക്കളായ അഭിജീത് ദിപ്കെ, സൗരവ് ദാസ്, അശുതോഷ് റാങ്ക എന്നിവരെ ഒക്ടോബർ 11 ഞായറാഴ്ച രാവിലെ എക്സിക്യൂട്ടീവ് മജിസ്ട്രേറ്റ് വിട്ടയച്ചു. പ്രതിരോധ തടങ്കലിനു ശേഷം ഇവരെ മജിസ്ട്രേറ്റിനു മുന്നിൽ ഹാജരാക്കിയിരുന്നു. ഒരു വർഷത്തേക്ക് സമാധാനം ലംഘിക്കരുതെന്ന വ്യവസ്ഥയുണ്ടെന്ന് CJP നിയമവിഭാഗം മേധാവി രത്ന സിംഗിനെ ഉദ്ധരിച്ച് Reuters റിപ്പോർട്ട് ചെയ്തു.

ധ്രുവ് റാത്തിയെയും അർധരാത്രിക്കുശേഷം വിട്ടയച്ചതായി Reuters-ും The Indian Express-ും റിപ്പോർട്ട് ചെയ്തു. മെട്രോ സ്റ്റേഷനുകൾ വീണ്ടും തുറക്കുകയും മൊബൈൽ ഇന്റർനെറ്റ് പുനഃസ്ഥാപിക്കുകയും ചെയ്തെങ്കിലും, രണ്ടാം ദിവസത്തെ പ്രതിഷേധ ആഹ്വാനത്തെ തുടർന്ന് ഡൽഹിയിൽ പൊലീസ് വിന്യാസം തുടർന്നു.

ഒക്ടോബർ 11-ലെ സുപ്രീം കോടതി ഉത്തരവ്

ഞായറാഴ്ച നടന്ന പ്രത്യേക വാദത്തിൽ ജസ്റ്റിസുമാരായ ജോയ്മാല്യ ബാഗ്ചി, വി. മോഹന എന്നിവരുടെ ബെഞ്ച് പുതിയ ഇടക്കാല നിർദേശങ്ങൾ പുറപ്പെടുവിച്ചു. ഭാരതീയ നാഗരിക് സുരക്ഷാ സംഹിതയിലെ വകുപ്പ് 163 പ്രാബല്യത്തിലില്ലാത്ത പ്രദേശങ്ങളിൽ സമാധാനപരമായും ആയുധമില്ലാതെയും കൂടുന്നവരെ നിയമത്തിൽ നിശ്ചയിച്ച നടപടിക്രമം പാലിക്കാതെ തടങ്കലിലാക്കരുതെന്ന് കോടതി പറഞ്ഞു.

• പൊതുക്രമം സംരക്ഷിക്കാൻ ഭരണഘടനയുടെ അനുച്ഛേദം 19(2) പ്രകാരം നിയന്ത്രണം അനിവാര്യമായ സാഹചര്യം ഒഴികെ മെട്രോയും റെയിൽ സേവനങ്ങളും സാധാരണ നിലയിൽ പ്രവർത്തിക്കണം.
• ഗതാഗതനിയമങ്ങൾക്ക് വിധേയമായി ജനങ്ങളുടെ സ്വതന്ത്ര സഞ്ചാരം അനുവദിക്കണം; ബാരിക്കേഡുകളുടെ ആവശ്യകത ഉടൻ പുനഃപരിശോധിക്കണം.
• ഇന്റർനെറ്റ് സേവനങ്ങൾ തടസ്സമില്ലാതെ തുടരണമെന്ന് കോടതി നിർദേശിച്ചു; അതേസമയം നിയമാനുസൃതമായി ഐടി നിയമപ്രകാരം നടപടിയെടുക്കാനുള്ള അധികാരം എടുത്തുകളഞ്ഞിട്ടില്ല.

കോടതികളിലേക്കുള്ള പ്രവേശനവും അഭിഭാഷകരുടെയും മാധ്യമപ്രവർത്തകരുടെയും ജോലിയും തടയില്ലെന്ന കേന്ദ്രത്തിന്റെ ഉറപ്പും ബെഞ്ച് രേഖപ്പെടുത്തി. LiveLaw, Bar & Bench, The Indian Express എന്നിവ കോടതി നടപടികൾ സ്വതന്ത്രമായി റിപ്പോർട്ട് ചെയ്തു.

ഒക്ടോബർ 12 ഉച്ചതിരിഞ്ഞുള്ള അപ്ഡേറ്റ് — സുപ്രീം കോടതിയിലേക്കുള്ള മാർച്ച്

കോൺഗ്രസ് നേതൃത്വത്തിലുള്ള പ്രതിപക്ഷ പാർട്ടികളും അനുയായികളും ഒക്ടോബർ 12 തിങ്കളാഴ്ച സുപ്രീം കോടതിയിലേക്ക് മാർച്ച് നടത്തി. വോട്ടർപട്ടിക പരിഷ്കരണത്തിനെതിരെയും മുഖ്യ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് കമ്മീഷണർ ജ്ഞാനേഷ് കുമാറിന്റെ രാജി ആവശ്യപ്പെട്ടുമായിരുന്നു മാർച്ച്. നൂറുകണക്കിന് ആളുകൾ പങ്കെടുത്തതായി Reuters റിപ്പോർട്ട് ചെയ്തു; പ്രതിപക്ഷ എംപിമാരും പ്രവർത്തകരും സുപ്രീം കോടതിയിൽ നിവേദനം നൽകാൻ ശ്രമിച്ചതായി Associated Press റിപ്പോർട്ട് ചെയ്തു.

ഡൽഹിയിൽ ആറു മെട്രോ സ്റ്റേഷനുകൾ അടച്ചതായും പ്രധാന റോഡുകളിൽ ഗതാഗത നിയന്ത്രണവും കനത്ത പൊലീസ് വിന്യാസവും ഉണ്ടായതായും Reuters-ും AP-യും റിപ്പോർട്ട് ചെയ്തു.

രാഹുൽ ഗാന്ധിയും മല്ലികാർജുൻ ഖർഗെയും ആവശ്യപ്പെട്ട ഭരണപരമായ കൂടിക്കാഴ്ച ചീഫ് ജസ്റ്റിസ് സൂര്യകാന്ത് നിരസിച്ചു. ബന്ധപ്പെട്ട വിഷയങ്ങൾ കോടതിയുടെ പരിഗണനയിലുള്ളതിനാൽ അവയെ ഭരണപരമായി ചർച്ച ചെയ്യുന്നത് നീതിപരമായ ഔചിത്യത്തിനും അധികാരവിഭജന തത്വത്തിനും വിരുദ്ധമാകുമെന്ന് അദ്ദേഹത്തിന്റെ മറുപടി വ്യക്തമാക്കിയതായി The New Indian Express റിപ്പോർട്ട് ചെയ്തു. നിയമപരമായി കോടതിയെ സമീപിക്കാനുള്ള വഴി തുറന്നിരിക്കുന്നുവെന്നും അദ്ദേഹം അറിയിച്ചു.

വ്യക്തീകരണം: വോട്ടർപട്ടികയിൽ രാഷ്ട്രീയ ലക്ഷ്യത്തോടെ പേരുകൾ നീക്കിയെന്നത് പ്രതിഷേധക്കാരുടെയും പ്രതിപക്ഷ പാർട്ടികളുടെയും ആരോപണമാണ്. തിരഞ്ഞെടുപ്പ് കമ്മീഷനും ബിജെപിയും ആരോപണം നിഷേധിക്കുന്നു.

ഒക്ടോബർ 12 രാത്രി അപ്ഡേറ്റ് — മാധ്യമപ്രവർത്തകർ കസ്റ്റഡിയിൽ

പ്രതിഷേധങ്ങൾ റിപ്പോർട്ട് ചെയ്ത മാധ്യമപ്രവർത്തകരിൽ ഏകദേശം മൂന്ന് ഡസൻ പേരെ ഒക്ടോബർ 10, 11 തീയതികളിൽ മണിക്കൂറുകളോളം കസ്റ്റഡിയിൽ വെച്ചതായി Reuters റിപ്പോർട്ട് ചെയ്തു. ചിലർ പ്രസ് തിരിച്ചറിയൽ കാർഡ് കാണിച്ചിട്ടും കൊണ്ടുപോയതായി പറഞ്ഞു.

• The Indian Express-ന്റെ ഹിന്ദി ടീമിലെ ശാശ്വത്, സിയ, വിജയ് കുമാർ എന്നിവരെ ഒക്ടോബർ 11-ന് ഏകദേശം 45 മിനിറ്റ് കസ്റ്റഡിയിൽ വെച്ചതായി പത്രം റിപ്പോർട്ട് ചെയ്തു.
• തങ്ങളുടെ മാധ്യമപ്രവർത്തകരടക്കം വിവിധ സ്ഥാപനങ്ങളിലെ റിപ്പോർട്ടർമാരെ ഡൽഹിയിലും പുണെയിലും കസ്റ്റഡിയിൽ എടുത്തതായി Scroll രേഖപ്പെടുത്തി.
• നടപടിയെ വിമർശിച്ച മാധ്യമ സംഘടനകൾ അന്വേഷണം നടത്തണമെന്നും ഔദ്യോഗിക മാപ്പ് പറയണമെന്നും ആവശ്യപ്പെട്ടതായി Reuters റിപ്പോർട്ട് ചെയ്തു.
• ചില പ്രതിഷേധക്കാർ മാധ്യമപ്രവർത്തകരായി നടിച്ച് പൊലീസിന്റെ ജോലി തടസ്സപ്പെടുത്തിയെന്ന് ഡൽഹി പൊലീസ് വീഡിയോയിൽ പറഞ്ഞു. എത്ര മാധ്യമപ്രവർത്തകരെ എന്തുകൊണ്ട് കസ്റ്റഡിയിൽ എടുത്തുവെന്ന Reuters ചോദ്യങ്ങൾക്ക് ഉടൻ മറുപടി ലഭിച്ചില്ല.

ആരോപണങ്ങളും പൊലീസിന്റെ വിശദീകരണവും പരിശോധനയ്ക്ക് വിധേയമാണ്; കസ്റ്റഡിയിലെടുത്ത മാധ്യമപ്രവർത്തകരെ പിന്നീട് വിട്ടയച്ചു.