ബാങ്കിന്റെ ജാഗ്രതക്കുറവ് മൂലം ഡിജിറ്റൽ അറസ്റ്റ് തട്ടിപ്പ് നടന്നാൽ നഷ്ടപരിഹാരം വേണമെന്ന് സുപ്രീംകോടതി ആർബിഐയോട്

ഉപശീർഷകം: ധനകാര്യ സ്ഥാപനത്തിന്റെ ജാഗ്രതക്കുറവ് മൂലമാണ് തട്ടിപ്പ് നടന്നതെന്ന് തെളിഞ്ഞാൽ ഉപഭോക്താവിന് നഷ്ടമായ തുകയ്ക്ക് കുറഞ്ഞതല്ലാത്ത നഷ്ടപരിഹാരം ഉറപ്പാക്കുന്ന വ്യവസ്ഥ ആർബിഐയുടെ നിർദേശിച്ച ചട്ടങ്ങളിൽ വേണമെന്ന് കോടതി പറഞ്ഞു. അടുത്ത വാദം നവംബർ 30-ന്.

ഡിജിറ്റൽ അറസ്റ്റ്, സൈബർ തട്ടിപ്പ് കേസുകളിൽ ധനകാര്യ സ്ഥാപനത്തിന്റെ due diligence വീഴ്ചയാണ് തട്ടിപ്പിന് വഴിയൊരുക്കിയതെന്ന് കണ്ടെത്തിയാൽ ഇരകൾക്ക് നഷ്ടപരിഹാരം നൽകാൻ വ്യവസ്ഥ വേണമെന്ന് നിർദേശിച്ചുകൊണ്ട് റിസർവ് ബാങ്ക് ഓഫ് ഇന്ത്യയുടെ ശ്രദ്ധയിൽ സുപ്രീംകോടതി വിഷയം കൊണ്ടുവന്നു. 2026 ഒക്ടോബർ 29 വ്യാഴാഴ്ചയാണ് കോടതി ഇക്കാര്യം പറഞ്ഞത്.

ചീഫ് ജസ്റ്റിസ് സൂര്യകാന്ത്, ജസ്റ്റിസുമാരായ ജോയ്മല്യ ബാഗ്ചി, വി. മോഹന എന്നിവർ ഉൾപ്പെട്ട ബെഞ്ച് In Re: Victims of Digital Arrest Related to Forged Documents എന്ന സ്വമേധയാ എടുത്ത കേസാണ് പരിഗണിച്ചത്. ധനകാര്യ സ്ഥാപനത്തിന്റെ ജാഗ്രതക്കുറവ് തെളിയുന്ന സാഹചര്യത്തിൽ ഉപഭോക്താവിന് നഷ്ടമായ തുകയ്ക്ക് തുല്യമായതോ അതിലധികമോ നഷ്ടപരിഹാരം നൽകുന്ന വ്യവസ്ഥ നിർദേശിച്ച ആർബിഐ ചട്ടങ്ങളിൽ ഉൾപ്പെടുത്തണമെന്ന് കോടതി പറഞ്ഞു.

സാധാരണ രീതിയിൽ നിന്ന് വ്യത്യസ്തമായ ഇടപാടുകൾ താൽക്കാലികമായി നിർത്തിവയ്ക്കൽ, സ്വയമേവ റിപ്പോർട്ട് ചെയ്യൽ, ഇടപാട് യഥാർത്ഥമാണെന്ന് നേരിട്ട് സ്ഥിരീകരിക്കൽ തുടങ്ങിയ സുരക്ഷാ നടപടികളും കോടതി ചർച്ച ചെയ്തു. അംഗീകൃത ധനകാര്യ സ്ഥാപനങ്ങളുടെ പട്ടിക നൽകാനും ആർബിഐയോട് ആവശ്യപ്പെട്ടു. നിർദേശിച്ച ആർബിഐ KYC ഭേദഗതി നിർദേശങ്ങൾ 2026 നവംബർ 30-നകം വിജ്ഞാപനം ചെയ്യുകയും ഡിസംബർ 31-നകം നടപ്പാക്കുകയും ചെയ്യാനാണ് ഉദ്ദേശിക്കുന്നതെന്ന് വാദം റിപ്പോർട്ട് ചെയ്ത മാധ്യമങ്ങൾ അറിയിച്ചു.

ഇത് നിലവിൽ പ്രാബല്യത്തിലുള്ള പൊതുവായ നഷ്ടപരിഹാര നിയമമല്ല. നിർദേശിച്ച ആർബിഐ ചട്ടങ്ങളിൽ ഉൾപ്പെടുത്തേണ്ട വ്യവസ്ഥകളെക്കുറിച്ചാണ് കോടതി അഭിപ്രായപ്പെട്ടത്. ധനകാര്യ സ്ഥാപനം ആവശ്യമായ ജാഗ്രത പാലിച്ചില്ലെന്ന് കണ്ടെത്തിയാൽ മാത്രമേ നഷ്ടപരിഹാര ബാധ്യത ഉണ്ടാകൂ. കേസിന്റെ അടുത്ത വാദം 2026 നവംബർ 30-ന് നടക്കും.

പ്രധാന വിവരങ്ങൾ

• വാദം നടന്ന തീയതി: 29 ഒക്ടോബർ 2026
• ബെഞ്ച്: ചീഫ് ജസ്റ്റിസ് സൂര്യകാന്ത്, ജസ്റ്റിസ് ജോയ്മല്യ ബാഗ്ചി, ജസ്റ്റിസ് വി. മോഹന
• കേസ്: സ്വമേധയാ എടുത്ത ക്രിമിനൽ റിറ്റ് ഹർജി നമ്പർ 3/2025
• ആർബിഐ നിർദേശം: KYC ഭേദഗതി നിർദേശങ്ങൾ നവംബർ 30-നകം വിജ്ഞാപനം ചെയ്യാനും ഡിസംബർ 31-നകം നടപ്പാക്കാനും ഉദ്ദേശിക്കുന്നു
• അടുത്ത വാദം: 30 നവംബർ 2026

ചിത്രവിവരണം: സൈബർ സുരക്ഷയെ സൂചിപ്പിക്കുന്ന സന്ദർഭചിത്രം; സുപ്രീംകോടതി വാദത്തെയോ പ്രത്യേക തട്ടിപ്പ് അന്വേഷണത്തെയോ ചിത്രീകരിക്കുന്നതല്ല. ചിത്രം: FlyD / Unsplash.